Fahaiza-manao eo an-toerana eo amin’ny laharana voalohany amin’ny tohibely manoloana ny fiovaovan’ny toetr’andro
Ao anatin’ny ezaka maneran-tany hiatrehana ny fiovaovan’ny toetr’andro sy ny fiantraikany amin’ny filaminana sy fandriampahalemana, tsy fanampiny fotsiny ny fikarohana sy fahalalana eo an-toerana fa zava-dehibe tsy azo ihodivirana. Io zava-misy io dia nasehon’ireo mpikaroka malagasy izay niatrika sy nandray fitenenana tamin’ny fihaonana sy atrikasa nataon’ny British Academy momba ny fifandraisan’ny fiovan’ny toetr’andro, ny fandriampahalemana ary ny filaminana. Tsy hoe nanome lanja ny adihevitra ara-tsiansa maneran-tany fotsiny ny fandraisan’anjaran’izy ireo, fa koa nampiseho vahaolana vaovao momba ny tohibely, nipoitra avy amin’ireo vondrom-piarahamonina malagasy tandindomin-doza noho ny rivo-doza sy ny tondra-drano.
Fampifandraisana ny siansa, ny politikam-panjakana ary ny asan’ny vondrom-piarahamonina
Mitaky vahaolana itambarana ny loza ara-tontolo iainana izay tsy mijanona amin’ny fampahafantarana ny politika amin’ny alalan’ny siansa fotsiny, fa mitaky koa hetsika mivaingana eny anivon’ny fiarahamonina. Ireo mpikaroka ao amin’ny tetikasa REPRESA dia nizara traikefa sy fahalalana sarobidy niorina tamin’ny zava-niainany teo anivon’ny sehatra, izay nanamafy fa ny fikarohana mitrandraka ny zava-misy eo an-toerana ihany no ahafahana mamolavola vahaolana mahomby sy mampandray anjara ny rehetra. Ny fandraisan’anjaran’izy ireo dia mihoatra lavitra noho ny rafitra ara-jevitra fotsiny miankina amin’ny zava-misy sy marina, izay fototry ny fampandrosoana maharitra.

Sehatra iray ho an’ny fifanakalozana siantifika sy fahaiza-manao
Ireo atrikasa nokarakarain’ny British Academy dia sehatra iray mivelatra ho an’ny fifanakalozana siantifika sy fianarana amin’ny samy mpikaroka. Nifampizara fomba fiasa sy teknika vaovao ireo mpandray anjara, nanitatra tambajotra ary namorona fiaraha-miasa vaovao. Nahazo tombontsoa tamin’izany ireo mpikaroka malagasy izay tonga nivondrona ho amin’ny sehatra siantifika iraisam-pirenena ary manampy amin’ny fanofanana taranaka vaovao amin’ny mpikaroka mahavita miatrika olana ara-tontolo iainana sarotra sy miovaova.
Hatramin’izao, mpikaroka miisa 46 , anisan’izany ny avy ao amin’ny REPRESA no efa nahazo tombontsoa tamin’ity hetsika ity, manamarika ny fankasitrahana miha-matanjaka ny fahaiza-manao siantifika malagasy, indrindra amin’ny sehatra mifaningotra toy ny fiovaovan’ny toetr’andro, fandriampahalemana, filaminana ary ny resaka maha-lahy sy maha-vavy. Ao amin’ny kaontinanta izay mbola voafetra noho ny tsy fahampian’ny famatsiam-bola, ny tsy fisian’ny fotodrafitrasa ary ny fidirana amin’ireo famoaham-baovao siantifika, dia manan-danja tokoa ny fampahafantarana tahaka izao ary mitondra fanovana.

Fanamafisana ny Rafi-pikarohana eto Madagasikara
Tsy mijanona amin’ny fikarakarana hetsika fotsiny ny fandraisana anjaran’ny British Academy fa tena miasa amin’ny fanamafisana maharitra ny fahaiza-manao ara-tsiansa sy fiaraha-miasa. Miaraka amin’ny Oniversiten’i Coventry, ARAKE, Oniversiten’i Reading, GERP sy ireo fikambanana malagasy hafa, dia atrikasa feno sy mikendry kalitao no natolotra : fanombanana avy amin’ny mpikaroka manam-pahaizana, fampianarana am-pirahalahiana ho an’ireo tanora mpikaroka, ary fanohanana amin’ny famoahana lahatsoratra siantifika.
Zava-dehibe izany, indrindra eto Madagasikara, izay mbola miatrika olana amin’ny fidirana amin’ny loharanom-baovao siantifika maneran-tany. Io fanohanana io dia manampy amin’ny famenoana ny banga amin’ny alalan’ny fitaovana sy tambajotra ilaina hahafahan’ny fikarohana eto an-toerana misongadina eo amin’ny sehatra maneran-tany.
Mitovy amin’ny Vinan’ny REPRESA : miainga amin’ny Fahalalana Ifotony ho amin’ny Fiantraikany Maneran-tany
Ny fiaraha-miasa misy eo amin’ny British Academy sy REPRESA dia manamarika fivadihana mankany amin’ny fahaleovantenan’ny fikarohana sy ny fanomezan-danja ny fahalalana avy any amin’ny tany atsimo. Amin’ny alalan’ny fanomezan-danja ny mpikaroka malagasy hitarika ny fikarohana ataony sy hamoaka azy ireny, dia tanteraka ireto tanjona ireto :
- Fandraisana andraikitra bebe kokoa amin’ny fanoratana sy fitantanana ny tantara siantifika

- Fampahafantarana bebe kokoa ny fikarohana malagasy amin’ny sehatra iraisam-pirenena ;
- Fifandraisana akaiky kokoa eo amin’ny vokatra siantifika sy ny famolavolana politikam-panjakana.
Tsy fandrosoana ara-tsiansa fotsiny izany, fa fanokafana làlana amin’ny famolavolana paikady mahomby amin’ny fifehezana loza izay miorina amin’ny zava-misy iainan’ny mponina eny ifotony.
Dingana Manan-tantara ho an’ny Fampahaleovantenan’ny Fikarohana eto an-toerana
Tsy voafetra amin’ny fizarana fahalalana fotsiny ity hetsika ity fa manetsika fiovana maharitra sy fototra amin’ny sehatry ny fikarohana eto Madagasikara. Amin’ny fanomezana fahafahana ireo mpikaroka eto an-toerana hamokatra sy hampiely porofo ara-tsiansa, dia manamafy ny fahatokisana an’izy ireo eo amin’ny sehatra iraisam-pirenena izany, sady manangana tetezana manan-danja mampifandray ny fikarohana sy ny politika azo tanterahina. Satria mihamafy hatrany ny loza ara-toetr’andro, dia tsy hoe paikady fotsiny ny fanamafisana ny fahaizan’ireo mpikaroka miasa eo an-kianja fa zavatra tena ilaina sy tsy azo ialana tokoa izany. Tsy voafetra ao anatin’ny sehatry ny akademia ihany ity fampiasam-bola ity, fa manohana mivantana politika feno fahalalana sy mifanaraka tsara amin’ny toe-javatra eo an-toerana amin’ny fitantanana ny loza.
Manangana tohibely amin’ny alalan’ny Fikarohana
Ireo fihaonana sy atrikasa nentin’ny British Academy dia mitondra fiovana manan-tantara ho an’ny rafi-pikarohana eto Madagasikara. Mandrafitra tanteraka ny iraka lehibe napetraky ny REPRESA : manambatra ny siansa sy ny fahalalana ifotony mba hamoronana vahaolana matanjaka sy mirindra amin’ny loza ara-tontolo iainana ankehitriny sy amin’ny ho avy.
Amin’ny vanim-potoana ahitana fiakaran’ny fiovaovan’ny toetr’andro mihoa-pampana, ny fanohanana ny fahaizan’ny fikarohana ifotony dia tsy resaka rariny fotsiny — fa fepetra stratejika amin’ny fananganana fiarahamonina mahazaka sy mahay miatrika manerana izao tontolo izao.
Nosoratan’i Ny Ony Patricia ANDRIAMAHENINTSOA & Andriatsilavo Hajalalaina RANAIVOSON & Dr Velomahanina Tahinjanahary RAZAKAMAHARAVO

